Op het moment dat ik dit artikel schrijf is het precies vijf jaar geleden dat de Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen (WBTR) van kracht werd. Dat gebeurde op 1 juli 2021.
Doel van de wet is om de kwaliteit van bestuur en toezicht bij stichtingen en verenigingen te verbeteren. De wet stelt strengere regels om wanbestuur, fraude en onverantwoordelijk financieel beheer tegen te gaan.
Op deze website zijn hierover publicaties verschenen. Zie bijvoorbeeld hier ( https://www.ehbonederland.nl/nieuws/voorlichting-wbtr/ ) en hier ( https://www.ehbonederland.nl/nieuws/wbtr/ ).

Met het ingaan van de WBTR in 2021 werd een overgangsperiode van vijf jaar vastgesteld. Deze overgangsperiode, waarin verenigingen en stichtingen specifieke regelingen, zoals het meervoudig stemrecht, statutair binnen hun vereniging of stichting moeten inregelen, is geëindigd op 1 juli 2026. Dit betekent dat dat de volledige naleving van de WBTR nu verplicht is en oude statutaire regelingen die hiermee in strijd zijn niet meer geldend zijn. Of lees: automatisch vervallen zijn.

Hoe nu verder? Veel verenigingen, waaronder ook koepelorganisatie EHBO Nederland, hebben hun statuten aangepast aan de regelgeving van de WBTR. In de statuten van EHBO Nederland zijn de artikelen 8 (lid 8) en 9 (lid 6) hierop aangepast.
In artikel 8 gaat het over het belet of ontstentenis van een of meerdere bestuurders. In artikel 9 gaat het over deelname aan de besluitvorming door een bestuurder die daarbij een direct of indirect persoonlijk belang heeft dat tegenstrijdig is met het belang van de vereniging en de met haar verbonden organisatie.
De aangepaste tekst van de genoemde artikelen zijn geel gearceerd opgenomen op deze website en vindt u hier ( https://www.ehbonederland.nl/wp-content/uploads/2024/08/akte-van-statutenwijziging-Concept.pdf ).
NB.: U ziet dat er meer artikelen geel gearceerd zijn, maar die artikelen hebben betrekking op de mogelijkheid van digitaal vergaderen (artikel 12 en 13) en de verplichte clausule voor het verkrijgen van de ANBI-status (artikel 15 lid 4)  ( https://www.ehbonederland.nl/nieuws/anbi-status-verdere-uitleg-en-stappenplan/ ) en staan los van de WBTR.

Met het nadere van de datum van 1 juli 2026 zagen we van alle kanten waarschuwingen op ons afkomen met als belangrijkste boodschap: Heeft u nog niks geregeld? Pas op…..enzovoort.
Meteen daarbij de geruststellende opmerking in de trant van ‘wij kunnen uw probleem oplossen’.
Een wat serieuzere platform is WBTR.NL, die ook op de website van de Rijksoverheid genoemd wordt. Zij boden een gratis webinar aan waarin nadere uitleg gegeven werd over de WBTR en waarbij vanzelfsprekend ook een beetje reclame voor zichzelf gemaakt werd. Er zijn twee webinars gegeven. Eentje op 18 juni en de andere een week later op 25 juni 2025.
De webinar kan niet teruggekeken worden, maar de presentatie werd ons wel beschikbaar gesteld.

Deze presentatie vindt u hier

Stel dat uw vereniging nog niets geregeld heeft. Moet u zich dan zorgen gaan maken? Op deze vraag kan zowel met ‘nee’ als met ‘ja’ geantwoord worden.
NEE, er worden geen boetes of andere sancties opgelegd als uw statuten na 1 juli 2026 (nog) niet aan de WBTR voldoen.
JA, er kan binnen het bestuur of bij de leden onenigheid ontstaan over belangenverstrengeling, de macht van de voorzitter of een ander bestuurslid, het meervoudig stemrecht, enzovoort. Er kan dan weliswaar aan de statuten voldaan zijn, maar als die statuten juist op die punten niet in overeenstemming zijn gebracht met de WBTR, dan zijn de statuten op de oude bepalingen automatisch ongeldig en kán het bestuur wanbestuur verweten worden.

Wat is verstandig? Zodra uw vereniging om een andere reden dan de WBTR de statuten moet wijzigen – denk bijvoorbeeld aan een naamswijziging of fusie – is de vereniging verplicht om de WBTR-richtlijnen in de statuten op te nemen.
Hoewel er dus geen directe actieplicht is, adviseert het Informatieblad van de Rijksoverheid ( https://open.overheid.nl/overheid/openbaarmakingen/api/v0/attachment/ronl-19702398-cda4-45d3-9cb7-57e89fa8698c ) om de statuten niet te lang te laten versloffen.

Het advies van de Rijksoverheid om niet lang meer te wachten met de aanpassing van de statuten neemt EHBO Nederland over. Wacht daar niet te lang mee. Voor vragen over of om hulp bij de toepassing van de WBTR kunt u contact met ons opnemen: secretariaat@ehbonederland.nl .